Ostatnia aktualizacja 7 stycznia 2026 r.
10:00 – Otwarcie konferencji
Informacja o Instytucie Pamięci Wszechnicy Świętokrzyskiej – dyrektor IPWŚ dr Mateusz Ratyński
Przemówienia zaproszonych gości
10:30-10:50
dr Mateusz Ratyński (MHPRL, IPWŚ),
Wicemarszałek Jan Dębski (1889-1976). Od Mirca do Warszawy
10:50-11:10
dr Janusz Gmitruk (MHPRL),
Bataliony Chłopskie w na Kielecczyźnie
11:10-11:30
dr Marzena Grosicka (Instytut Pamięci Narodowej w Kielcach),
Działania represyjne komunistycznych władz wobec PSL na Kielecczyźnie
w latach 1945–1949
11:30-11:50
Stanisław Durlej (LTN-K w Kielcach),
Powstanie Mauzoleum Męczeństwa Wsi Polskich w Michniowie. Wspomnienia
11:50-12:10
Józef Szczepańczyk,
Od ZSL do PSL. Ruch ludowy w okresie transformacji 1989 na Kielecczyźnie
12:25–12:45
Piotr Siewak (Instytut Historii Polskiej Akademii Nauk),
Praca niepodległościowa
pośród ludu polskiego w czasie Wielkiej Wojny. Przykład ludowców
z Kielecczyzny
12:45–13:05
dr Łukasz Ospara (IPN w Kielcach),
Problematyka PSL „Piast” na łamach „Ojczyzny”
– organu prasowego Narodowej Demokracji w Kielcach w latach
1918-1931
13:05–13:25
dr Magdalena Tomczyk,
Początki działalności parafi i Polskiego Narodowego
Kościoła Katolickiego i Kościoła Polskokatolickiego na obszarze Kielecczyzny
13:25–13:45
Piotr Maroński (Muzeum Niepodległości, Uniwersytet w Białymstoku),
PSL „Piast” i PSL „Wyzwolenie” w wyborach do sejmu i senatu
I kadencji w województwie kieleckim
Prezentacja wystawy: Jan Dębski (1889-1976). W 50. rocznicę śmierci
14:00–14:20
dr Dariusz Półćwiartek
(Zespół Szkół Licealnych im. Bolesława Chrobrego w Leżajsku),
Udział stronnictw chłopskich w wyborach parlamentarnych
w województwie kieleckim w latach 1922-1930
14:20–14:40
dr Marek Gieleciński
(Centrum Nauk Biologiczno-Chemicznych Uniwersytetu Warszawskiego),
Świadczenia wsi kieleckiej na obronność kraju 1936-1939
14:40–15:00
dr Agnieszka Zięba-Dąbrowska (MHPRL),
Partyzancki Oddział Batalionów
Chłopskich Eugeniusza Fąfary „Nawrot” działający w latach 1943-1944
w Górach Świętokrzyskich
15:00–15:20
Paweł Żołądek (IPN w Kielcach),
Przebieg akcji scaleniowej Batalionów
Chłopskich z Armią Krajową na terenie Okręgu Radom–Kielce AK
15:20–15:40
Stanisław Brzózka,
Posłowie i Senatorowie PSL Kielecczyzny w Parlamencie
III RP (1989-2025)
12:25–12:45
dr Radosław Kubicki
(Uniwersytet Jana Kochanowskiego w Kielcach),
Henryk Rewakowicz – sylwetka i pamięć o nim na tle innych przywódców polskiego
ruchu ludowego
12:45–13:05
dr Anna Karczewska
(Biblioteka Publiczna m.st. Warszawy – Biblioteka Główna
Województwa Mazowieckiego),
„Rogata dusza”. Mateusz Manterys
(1872-1946), działacz ludowy z Kielecczyzny w świetle publicystyki i relacji
prasowych zawartych w „Siewbie” (1906-1908) i „Zaraniu” (1907-1915)
13:05–13:25
Lucjan Cimek (LTN-K w Krasnymstawie),
„Po obu stronach Wisły”. Jan Duro
(1887-1937) – polityk ruchu ludowego i poseł
13:25–13:45
dr Mirosława Bednarzak-Libera (MHPRL),
„Karta do dziejów bohaterskiej
służby dla „małej i dużej” Ojczyzny. Jan Pszczoła „Wojnar”, „Jawor”
(1914-1944) ”
Prezentacja wystawy: Jan Dębski (1889-1976). W 50. rocznicę śmierci
14:00–14:20
dr hab. Jerzy Mazurek (UW, MHPRL),
Stanisław Wójcik. Polityk, sekretarz
NKW PSL, emigrant polityczny
14:20–14:40
dr hab. Arkadiusz Indraszczyk
(Uniwersytet w Siedlcach, MHPRL),
Adam Bień (1899-1998). Zastępca delegata Rządu RP na Kraj
14:40–15:00
Stanisław Chałupczak (LTN-K w Kielcach),
Sylwetka Mieczysława Kasińskiego
– żołnierza BCH z powiatu opatowskiego
15:00–15:20
Dominik Mika (Instytut Myśli Politycznej im. Gabriela Narutowicza),
Stanisław Podrygałło (1897-1984). Poseł, ludowiec, nauczyciel
15:20–15:40
prof. dr hab. Romuald Turkowski (UW, MHPRL),
Profesor Stefan Józef Pastuszka
(1941-2019). Polityk i działacz ruchu ludowego na ziemi świętokrzyskiej
